İran: Hürmüz’de 2 milyon varil taşıyan süper tanker mayına çarptı

Bu olayı öne çıkaran şey yük: Express ve AOL UK haberlerine göre tek bir gemide yaklaşık 2 milyon varil ham petrol. Bu, dünyanın deniz yoluyla taşınan ham petrolünün büyük bir bölümünün geçtiği dar deniz yolunda, bir geminin taşıdığı petrol miktarı.

Haberlerin tamamı İran ordusunun açıklamalarına dayanıyor. Xinhua ve Anadolu Ajansı’nın aktardığına göre İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu, geminin mayına çarptığını ve alev aldığını açıkladı. Al Jazeera’ya göre ise İran donanması iki tankerin vurulduğunu söyledi.

Önemli rakamlar

• 2 milyon varil vurulan süper tankerde bulunduğu bildirilen ham petrol yükü
• 2 İran donanmasının mayına çarptığını bildirdiği tanker sayısı; Devrim Muhafızları’nın kendi açıklaması ise alev alan tek bir süper tankerden söz etti
• 24 önceki haberlerde, 16 Ekim’de Hürmüz bölgesindeki tanker olaylarının ardından sağ salim bulunduğu bildirilen Hintli denizci sayısı

İran açıklamaları ne diyor

Xinhua’nın aktardığına göre Devrim Muhafızları, süper tankerin mayına çarptıktan sonra patladığını ve ardından yangın çıktığını açıkladı. Moneycontrol, Devrim Muhafızları’nın ayrıca Hürmüz Boğazı’nın kapalı olduğu uyarısında bulunduğunu bildirdi.

Okuduğum haberlerin hiçbiri gemilerin adını, sahiplerini ya da bayraklarını belirtmiyor; hiçbiri bu olay için bir kayıp rakamı vermiyor. Daha önceki haberler, 16 Ekim’de aynı bölgedeki tanker olaylarının ardından 24 Hintli denizcinin sağ salim bulunduğunu bildirmişti. Mayınları döşeme sorumluluğunu hiçbir taraf üstlenmedi.

Bir dar geçitteki olay neden petrol piyasasına yansır

Basitçe söylemek gerekirse: Hürmüz Boğazı, Körfez ile açık deniz arasındaki dar bir su yoludur ve Körfez’de yükleme yapan tankerlerin buradan geçmesi gerekir. Orada gemileri fiziksel olarak durduran ya da yavaşlatan bir şey olduğunda, bu gemilerdeki ham petrol alıcılara zamanında ulaşamaz. Bir ya da iki gemiyi içeren bir olayın denizcilik sayfalarının çok ötesinde takip edilmesinin nedeni budur.

Zincir kısadır. Bir mayın çarpması gövdeye zarar verir. Diğer armatörler ve sigortacıları, gemilerini aynı sulardan geçirip geçirmemeyi yeniden değerlendirir. Belirli bir tarihte varması beklenen yükler belirsiz hale gelir.

Neler doğrulandı, neler doğrulanmadı

Buradaki her şey, haber kuruluşlarının aktardığı İran ordusu açıklamalarına dayanıyor. Haberlerde bağımsız bir doğrulama, nedenin mayın olduğuna dair üçüncü taraf teyidi ya da bir mi yoksa iki tanker mi vurulduğu konusunda haberler arasında bir uyum bulamadım: Jerusalem Post ve Al Jazeera iki tanker versiyonunu, Xinhua ve Anadolu ise tek süper tanker versiyonunu aktardı.

İncelediğim haberler, olayla birlikte ham petrol için netleşmiş bir fiyat da vermiyor. Anlattıkları şey fiziksel olay ve İran’ın su yoluna ilişkin uyarısı; olgular şu an için burada bitiyor.